Tekstil ve Moda

Desen Nedir, Desen Çeşitleri Nelerdir

Desen (Alm. Dessin, Fr. dessin, İng. design; pattern), basmacılıkta, dokumacılıkta ve örmecilikte tekstil ürünlerinin tipine, kullanım alanına, mevsimlere ve modaya göre örme, dokuma ve baskı tekniğine uyarlanabilen ölçülü, göze hitap eden resim ya da şekillere denir. 

Desen, herhangi bir nesnenin, konunun, bir düşüncenin ve kavramın renk kaygısı olmadan, çizgisel anlatımla betimlenmesi eylemidir. Desen kısaca; çizgi ile ya da lekesel bir anlatımdır. Aynı zamanda da desen; başlı başına bir sanat eseri olabilecek bir anlatım dilidir. Deseni çizen kişinin; gözlemleri, algıları, duygusu, sezgileri ve karar verme öğeleri desene yansır. Bundan dolayı desen, sanatçının imzası gibi, el yazısı gibi kişilik özelliklerini yansıtır. Desen; göz, beyin ve el birlikteliğini kullanarak, çizgisel ifadeyi en kısa biçimde uygulama yoludur. Desen her türlü çizim yapa bilen araçla yapılabilir. Bunun için özel bir takım hazırlığa gerek yoktur. En basit çizim aracı olan kurşun kalemler (grafit), tükenmez kalemler ve her çeşit mürekkepli kalemler, kömür kalemler, renkli kuru boyalar kullanılabilir. Sanat tarihi incelendiğinde görülür ki, bir çok sanatçı araştırma, inceleme, izlenim, kroki, taslak, eskiz ve betimlemelerde hep desen çizmeyi bir alışkanlık haline getirmişlerdir. Desen eğitimi sadece görsel sanat eğitimi alanlar için gerekli değildir. Desen eğitimi, bireyin matematiksel ve mantıksal düşünme kapasitesine, görsel ve yaratıcı düşünme yetisini de katmada çok önemli bir yere sahiptir. Desen eğitimi; görsel düşünme, estetik okuryazarlık disiplini kazandırır. Desen eğitimi, aynı zamanda üç boyutlu, özgün, özgür düşünme, deneme ve üretme kapasitelerinin de geliştirilmesi açısından önemlidir. Desen, Formu (Biçim, Şekil) görme yöntemidir. Desen doğrudan renkle değil çizgiyle ilişkilidir. 

DESEN ÇEŞİTLERİ: 
1- Çizgi (Henri Matisse, Paul Klee) 
2- Ton/Leke (Rembrandt Harmenszoon van Rijn) 
3- Çizgi + Ton (Avni Lifij) (Ton: Işık ve gölge ile ifade etmek.) 

Desen resim sanatının temelidir. Renkler, ışık ve gölgeler, tablonun genel yapısı, kompozisyonu bu temel üstüne kuruludur. İyi desen çizebilmek, desenin işlevinde yer alan çizgi, hareket, denge, hacim, oran, form (Şekil, Biçim), ritm, kompozisyon, perspektif, ışık ve renk kavramlarının öğrenilmesiyle sağlanabilir. Desen çizerken; Görmek çok önemlidir. Görmek, çizimden önce gelir. Görmek; ilk önce, ana hatlarını algılamak ve çizimde ise bunu gösterebilmek, daha sonra da detayları fark edip, ayrıntıyı hissetmektir. Ayrıntıya geçerken bütün ile parça ilişkisi kurulmalıdır. Yüzeyin hareketinden hacim kavramı doğar. Eni, boyu, yüksekliği olan her varlığın hacim kavramı vardır. Güzel desen çizmek için, yaygın inanca göre; çok çalışmak gerek. Halbuki güzel ve başarılı desen çizmek için; çok çalışmak yok, etkin çalışmaya ihtiyaç vardır. Etkin çalışmak; başta sabır, dikkat, farkındalık, hissetme, önemseme, görme, araç gerecin temiz ve titiz kullanımı ve nihayetinde sonuçlandırma. Güzel desen çiziminde, etkin çalışmanın tekrarı ise; bilgi ve becerinin pekişmesini sağlar. 

1 yorum:

Desen ya da çizim, pek çok farklı araçla çeşitli yüzeylerin üstüne yapılan iki boyutlu biçimlemeleri içeren görsel sanattır.