Tekstil ve Moda Sitesi

Pamuk Liflerinin Fiziksel Özellikleri

Pamuğun Fiziksel Özellikleri Çeşitli Etmenlere Bağlıdır
Pamuğun Fiziksel Özellikleri Lif Kalitesini Belirler:
Türkiye'de en çok üretilen ve tüketilen doğal lif olan pamuğun fiziksel özellikleri ve iplik kalitesine olan etkileri burada detaylı olarak ele alınacaktır. Pamuk liflerinin fiziksel özellikleri bu liflerden elde edilecek ipliğin özeliklerine direkt etki edeceğinden büyük önem arzetmektedir. Pamuk liflerinin özelliklerinin ölçümünde eskiden ayrı ayrı cihazlar kullanılırken bugün HVI ve AFIS adı verilen modern sistemler kullanılmaya başlanmıştır. HVI demet halinde AFIS ise tek tek liflerin ölçümü ile sonuç vermektedir.

Lif uzunluğu: Lif uzunluğunun ölçülmesi fibrograph cihazı (HVI için fibraograph ünitesi) ile yapılır. Bu cihazda elde edilen uzunluk değerleri span uzunluğu cinsinden (SL) ifade edilir ve genellikle % 2,5 SL ve % 50 SL değerleri fibrograph cihazından elde edilir. Bu değerlerden yararlanarak lif üniformite değeri de hesaplanır (% Üniformite = % 2,5 SL / %50 SL * 100). Lif uzunluğu ( Stapel) sınıflandırması aşağıdaki tabloya göre yapılır :
Kısa ştapel 1" ve daha az,
Orta ştapel 1 1/32" - 1 1/8'',
Uzun ştapel 1 5/32" - 1 3/8'',
Ekstra uzun ştapel 1 13/32" ve üzeri,
Stapel sınıflandırması ortalama lif boyuna göre yapılmıştır (kısa elyaf kısmı dikkate alınmadan). 

Lif inceliği: Micronaire (mikroner) değeri ile ifade edilir ve boyutsuzdur. Micronaire sheffield, pamuk liflerinin inceliğini tesbit eden bir alettir. Aşağıdaki micronaire değerlerine göre yapılan sıralama pamuk incelik sınıflandırmasını gösterir:
Çok ince: < 3,
İnce: 3 - 3.9, 
Vasat: 4 - 4.9,
Kalın: 5 - 5.9
Çok Kalın: > 6.

Lif Mukavemeti: uluslararası pamuk ticaretinde lb/inc cinsinden verilir. Pressley deney aleti ile tesbit edilir. Pressley lif mukavemet değerleri aşağıdaki gibidir:
Çok kuvvetli: > 97,
Kuvvetli: 89 - 97, 
Fena değil: 81- 88, 
Vasat: 72 - 80, 
Zayıf: < 71,

Son yıllarda ortaya çıkan HVI sistemlerinin kullanımının artması ile mukavemette g/tex değeri presley mukavemeti yerine ifade edilmeye başlanmıştır. Pamuk liflerinin mukavemeti bu sistemde 15 - 40 g/tex arasında ölçülmektedir. iyi bir pamuk lif için HVI mukavemetinin 25 g/tex değerinin üzerinde olması gerekmektedir.

Lifin elastikiyeti de önemli bir faktör olup özellikle kopma uzaması olarak tanımlayabileceğimiz şekli ipliğin karşılaştığı ani zorlanmalar karşısındaki davranışını büyük ölçüde etkilemektedir. Bu değer pamuk için % 6 - 10 arasında değişiklik göstermektedir. Kopma uzaması liflerin kopma mukavemetleri ile birlikte aynı anda ölçülmektedir.

Lif Olgunluğu: Olgunluk çeşitli metodlarla tespit edilir ve % (yüzde) cinsinden ifade edilen pamuk olgunluk sıralaması aşağıdaki gibidir:
Olgun: > 82,
Vasat: 76 - 82,
Ham: 70 - 75,
Aşırı Ham: <70,
Olgunluk boyama açısından önemlidir. Olgun olmayan lifler boya almayacağı için kalitede sorun yaratır.

Yabancı Maddeler: yabancı maddeler ve tozlar iplik üretimi açısından son derece önemli bir lif kalite parametresidir. Çünkü iplik aşamasına gelmeden önce liflerin muhakkak belli bir dereceye kadar yabancı madde ve tozlardan arındırılmış olması gerekmektedir. Bunu sağlayabilmek için de pamuğun yoğun mekanik işlemlerden geçirilmesi gerekmektedir. Bu işlemler de her zaman için başta lif kırılması olmak üzere birtakım zararlara yol açmaktadır. Dolayısı ile iplikhanelere gelen pamuğun mümkün olduğu kadar temiz olmasında büyük fayda bulunmaktadır. Balya halindeki pamuğun içinde bulunan yabancı madde miktarına göre sınıflandırılması aşağıda belirtilmektedir.
Yabancı madde miktarı yüzdesi (%):
Çok temiz: 0 - 1.2, 
Temiz: 1.2 - 2, 
Orta: 2.0 - 4.0
Kirli: 4.0 - 7.0, 
Çok Kirli: 7.0 ve üzeri.

Yapışkanlık da işletmeler için ciddi sorunlar meydana getiren bir özellik olarak zaman zaman karşımıza çıkmaktadır. Özellikle beyaz sinek zararlısından kaynaklanan yapışkanlığın çeşitli kimyasal metodlarla ve alüminyum folyo (Termik metod) metodu ile belirlenmesi olup, özellikle alışılagelmiş bir pamuk çeşidinin dışına çıkılması söz konusu olduğunda test yapılmasında büyük fayda vardır. Yapışkanlığın tesbitinde alüminyum folye metodunun yanında “Clinitest” adı verilen kimyasal metod da kullanılmaktadır. Yapışkanlığa, şeker veya bal ismi de verilmektedir.

3 yorum:

pamuk Türkiye nin her yerinde üretiliyor mu, veya en çok nerelerde üretiliyor?

pamuk en çok burada üretilir http://tekstilsayfasi.blogspot.com.tr/2015/10/pamuk-nerede-yetistirilir.html Türkiyenin her yerinde üretilme ihtimali yok

Haftalık En Çok Okunanlar